Concerta

Concerta, etken maddesi metilfenidat hidroklorür olan, santral sinir sistemi sempatomimetiği (psikostimülan) sınıfında yer alan reçeteli bir ilaçtır. WHO ATC sınıflandırma sisteminde N06BA04 koduyla tanımlanır. Türkiye'de uzatılmış salımlı (kontrollü salım) tablet formunda ruhsatlandırılmıştır ve dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun (DEHB) tedavi programının bir parçası olarak kullanılır. Bu sayfa, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) Kısa Ürün Bilgisi başta olmak üzere resmi kaynaklara dayalı genel bir bilgilendirme sunar.

Ne için kullanılır

Concerta, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun (DEHB) tedavisinde kullanılır. TİTCK Kısa Ürün Bilgisine göre, diğer önlemler tek başına yeterli olmadığında, kapsamlı bir tedavi programının parçası olarak tanı konmuş DEHB'li hastalarda uygulanır. Bu kapsamlı programın psikolojik, eğitsel ve sosyal yaklaşımları da içermesi öngörülür. İlaç, yalnızca DEHB tanısı uygun yöntemlerle konmuş kişilerde, ilgili uzman hekim değerlendirmesiyle kullanılır.

DEHB; dikkati sürdürmede güçlük, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik gibi belirtilerle seyreden bir nörogelişimsel durumdur. İlaç tedavisi, tek başına bir çözüm değil, bütüncül tedavi yaklaşımının yalnızca bir bileşenidir.

Formları ve güçleri

Concerta, Türkiye'de aşağıdaki güçlerde uzatılmış salımlı tablet olarak bulunur:

• Concerta 18 mg uzatılmış salımlı tablet
• Concerta 27 mg uzatılmış salımlı tablet
• Concerta 36 mg uzatılmış salımlı tablet
• Concerta 54 mg uzatılmış salımlı tablet

Tabletlerin her birinde etken madde metilfenidat hidroklorürdür. Uzatılmış salımlı (OROS) yapısı sayesinde etken madde gün boyunca kademeli olarak salınır. Hangi gücün uygun olduğu yalnızca hekim tarafından belirlenir. Doz ve kullanım şeklini yalnızca hekiminiz belirler; bu sayfa bir kullanım talimatı değildir.

Nasıl etki eder

Metilfenidat, santral sinir sisteminde uyarıcı etki gösteren bir maddedir. Etki mekanizması tam olarak açıklanamamakla birlikte, başlıca etkisini beyinde dopamin ve noradrenalin adı verilen sinir ileticilerinin geri alımını engelleyerek, bu maddelerin sinaptik aralıktaki düzeyini artırarak gösterdiği kabul edilir. Bu sayede dikkatin sürdürülmesi ve dürtüsel davranışların kontrolüne katkı sağlanması hedeflenir.

Concerta'nın uzatılmış salımlı formülasyonu, etken maddenin kısa sürede tamamı yerine gün içine yayılarak salınmasını sağlar. Bu özellik, günde tek doz kullanım amacıyla geliştirilmiştir; ancak uygulamaya ilişkin tüm kararlar hekime aittir.

Yan etkileri

Her ilaçta olduğu gibi metilfenidat içeren ürünlerde de yan etkiler görülebilir. TİTCK Kısa Ürün Bilgisinde bildirilen sık görülen yan etkiler arasında şunlar yer alır:

• İştah azalması
• Uyku bozukluğu (uykusuzluk)
• Baş ağrısı
• Sinirlilik, huzursuzluk ve gerginlik
• Kalp hızında artış (taşikardi)
• Çarpıntı

Bunların dışında ağız kuruluğu, bulantı, baş dönmesi, ruh halinde değişiklikler ve kan basıncı değişiklikleri gibi etkiler de bildirilmiştir. Yan etkilerin görülme sıklığı ve şiddeti kişiden kişiye değişir. Beklenmeyen ya da rahatsız edici bir belirti fark edildiğinde hekime veya eczacıya başvurulması önemlidir.

Önemli uyarılar

Metilfenidat içeren ilaçlar, bazı kişilerde ciddi sakıncalar doğurabileceği için belirli durumlarda kullanılmaz veya dikkatle değerlendirilir. TİTCK Kısa Ürün Bilgisinde belirtilen başlıca uyarılar şunlardır:

• Kalp hastalığı, yüksek tansiyon veya diğer kalp damar bozuklukları olan kişilerde dikkatli değerlendirme gerekir.
• Monoamin oksidaz inhibitörü (MAOİ) sınıfı ilaçlarla birlikte veya bu ilaçların bırakılmasının ardından belirli bir süre boyunca kullanımı uygun değildir.
• Glokom (göz tansiyonu) gibi bazı durumlarda kullanımı sakıncalı olabilir.
• Psikiyatrik öykü (örneğin psikoz, mani veya ciddi ruhsal bozukluk) varlığında özel dikkat gerekir.
• Gebelik ve emzirme döneminde kullanım, fayda ve risk dengesi gözetilerek yalnızca hekim kararıyla değerlendirilir.

Bu ilaç Türkiye'de kontrole tabi bir madde olup kırmızı reçete ile temin edilir. İlgili düzenlemeler uyarınca metilfenidat içeren ürünler yalnızca yetkili uzman hekimlerce reçete edilebilir. Reçetesiz temin edilemez ve başkasına ait reçeteyle kullanılmamalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Concerta hangi etken maddeyi içerir?
Concerta'nın etken maddesi metilfenidat hidroklorürdür ve WHO ATC kodu N06BA04'tür.

Concerta reçete ile mi alınır?
Evet. Concerta Türkiye'de kontrole tabi bir ilaçtır ve kırmızı reçete ile temin edilir. Yetkili uzman hekim değerlendirmesi gerektirir.

Concerta'nın hangi güçleri vardır?
Türkiye'de 18 mg, 27 mg, 36 mg ve 54 mg uzatılmış salımlı tablet formlarında bulunur.

Aynı etken maddeyi içeren başka ilaçlar var mı?
Metilfenidat hidroklorür içeren diğer markalar arasında Konsenidat, Medikinet ve Ritalin bulunur. Markalar arasındaki salım özellikleri ve formlar farklılık gösterebilir; hangi ürünün uygun olduğuna yalnızca hekim karar verir.

Concerta'yı ne zaman almalıyım?
Kullanım zamanı, dozu ve süresi yalnızca hekim tarafından belirlenir. Bu sayfa kişisel bir doz veya kullanım talimatı içermez.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tavsiye, tanı veya reçete yerine geçmez. İlaç kararlarını yalnızca hekiminiz verebilir.