Dis Gecerlik
Bir araştırmanın bulgularının başka kişilere, ortamlara ve koşullara genellenebilme derecesi.
Eş anlamlılar
Dış geçerlik, bir araştırmadan elde edilen bulguların, çalışmanın yapıldığı örneklemin ve koşulların ötesine, başka kişilere, ortamlara ve zamanlara ne ölçüde genellenebileceğini ifade eden bir kavramdır.
Bir çalışmanın dış geçerliği yüksekse, sonuçlarının yalnızca o çalışmaya katılan kişiler için değil, daha geniş bir grup ve farklı durumlar için de geçerli olabileceği düşünülür. Dış geçerlik, bir bulgunun gerçek hayata ve farklı bağlamlara taşınabilirliğiyle ilgilenir.
Neyi sorgular?
Dış geçerlik, bir araştırmanın bulgularının ne kadar yaygın biçimde uygulanabileceğini sorgular. Çalışma belirli bir grup üzerinde, belirli koşullarda yapılmıştır. Bu sonuçların farklı yaş grupları, kültürler ya da ortamlar için de geçerli olup olmadığı dış geçerlik kapsamında değerlendirilir. Sonuçlar yalnızca özel koşullara bağlıysa genellenebilirliği düşüktür.
Dış geçerliği etkileyen etkenler
- Örneklemin daha geniş grubu temsil etme derecesi
- Araştırma ortamının gerçek hayata benzerliği
- Kullanılan görevlerin doğal koşullarla uyumu
- Bulguların farklı zaman ve kültürlerde tekrarlanabilirliği
İç geçerlikle ilişkisi
Dış geçerlik ile iç geçerlik çoğu zaman birbiriyle dengelenmesi gereken iki ölçüttür. Bir araştırmanın koşulları çok sıkı biçimde kontrol edildiğinde iç geçerlik artarken, bu yapay ortam gerçek hayattan uzaklaşacağı için dış geçerlik düşebilir. Tersine, doğal koşullarda yürütülen çalışmalar daha genellenebilir olabilir ama karıştırıcı etkenleri kontrol etmek zorlaşır. Araştırmacılar bu iki ölçüt arasında bir denge gözetir.
Sıkça Sorulan Sorular
Dış geçerlik neden önemlidir?
Bir araştırmanın bulgularının yalnızca çalışmaya katılanlar için değil, daha geniş gruplar ve farklı durumlar için de anlamlı olup olmadığını belirler.
Yüksek iç geçerlik dış geçerliği garanti eder mi?
Hayır. Bir çalışma çok kontrollü olduğu için yüksek iç geçerliğe sahip olabilir ama bu yapaylık sonuçların gerçek hayata genellenebilirliğini sınırlayabilir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tanı veya tedavi yerine geçmez.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve profesyonel psikolojik veya tıbbi danışmanlığın yerine geçmez.