Zeigarnik Etkisi

Zeigarnik etkisi, tamamlanmamış ya da yarıda kesilmiş işlerin, tamamlanmış işlere kıyasla zihinde daha canlı kalması ve daha kolay hatırlanması eğilimidir.

Etki, adını 1927'de bu olguyu inceleyen psikolog Bluma Zeigarnik'ten alır. Onun çalışmalarında katılımcılar, yarıda kesilen görevleri tamamlanan görevlere göre daha iyi hatırlamıştır. Yaygın yoruma göre tamamlanmamış bir iş, zihinde bir tür gerilim ya da etkin hatırlatma yaratır; iş tamamlandığında bu gerilim çözülür ve hatırlama zayıflar. Etkinin gücü koşullara göre değişebilir.

Günlük yaşamdan örnek

Yarıda bıraktığınız bir mesaj ya da bitirmediğiniz bir iş, gün boyu zaman zaman aklınıza geri gelir ve sizi rahatsız eder. Aynı iş tamamlandığında ise çoğu zaman zihninizden tamamen çıkar.

Günlük yaşamda görünümleri

• Yarım kalan işlerin zihni meşgul etmesi
• Bitmemiş görevlerin tekrar tekrar hatırlanması
• Tamamlanan işlerin zihinden hızla silinmesi
• Bölünen çalışmanın akılda daha çok yer tutması

Bu etki bilgi olarak yararlı olsa da, çok sayıda yarım iş zihinsel yükü artırabilir; bir işi tamamlamak ya da bir sonraki adımı yazıya dökmek bu meşguliyeti azaltabilir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tanı veya tedavi yerine geçmez.