Büyütme ve Küçültme
Olumsuz yönleri olduğundan büyük, olumlu yönleri olduğundan küçük görmeye yol açan bir bilişsel çarpıtmadır.
Eş anlamlılar
Büyütme ve küçültme, kişinin olumsuz yönleri olduğundan daha büyük, olumlu yönleri ise olduğundan daha küçük görmesine yol açan bir bilişsel çarpıtmadır.
Kavram, Aaron Beck'in bilişsel kuramında tanımlanan düşünce hatalarından biridir. Bazen olayları bir dürbünle ters yönlerden bakar gibi değerlendirmeye benzetilir; hatalar yakınlaştırılıp büyütülürken, başarılar uzaklaştırılıp küçültülür.
Nasıl görünür?
Bu örüntü iki yönde işler.
- Küçük bir hatayı büyük bir başarısızlık gibi görme
- Önemli bir başarıyı önemsiz sayma
- Olumsuz olasılıkları abartırken olumluları hafife alma
Terapideki yeri
Bilişsel davranışçı terapide eğitimli bir ruh sağlığı uzmanı, danışanın olayların boyutunu daha gerçekçi biçimde değerlendirmesine yardımcı olur. Olumlu ve olumsuz yönlerin orantılı biçimde tartılması üzerinde çalışılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu çarpıtma felaketleştirme ile aynı mı?
İlişkilidir. Olumsuzu aşırı büyütmek felaketleştirmeye yaklaşırken, büyütme ve küçültme aynı zamanda olumluyu küçümsemeyi de kapsar.
Nasıl ele alınır?
Bilişsel davranışçı terapide fark edilir; olayların gerçekçi boyutunun değerlendirilmesi üzerinde çalışılır. Süreci eğitimli bir uzman yürütür.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tanı veya tedavi yerine geçmez.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve profesyonel psikolojik veya tıbbi danışmanlığın yerine geçmez.