Clinisyn Klinik EkibiEn iyi yanıt
Kısaca: pekiştirme bir davranışın tekrarlanma olasılığını artırır, ceza ise azaltır; olumlu ve olumsuz ise bir şeyin eklenmesi mi yoksa çıkarılması mı olduğunu anlatır, iyi ya da kötü anlamına gelmez. Öğrencilerin en çok karıştırdığı nokta tam da budur.
- Olumlu pekiştirme: davranışın ardından hoşa giden bir uyaran eklenir (örneğin övgü verilir)
- Olumsuz pekiştirme: davranışın ardından rahatsız edici bir durum kaldırılır (örneğin gürültü kesilir)
- Olumlu ceza: davranışın ardından rahatsız edici bir uyaran eklenir
- Olumsuz ceza: davranışın ardından hoşa giden bir şey geri alınır (örneğin ayrıcalık kaldırılır)
Buradaki anahtar, olumsuz pekiştirmenin ceza olmadığıdır: olumsuz pekiştirme de davranışı artırır, çünkü rahatsız edici bir durumun ortadan kalkması davranışı güçlendirir. Bu ayrım Skinner'in edimsel koşullanma çerçevesinin temelidir.
Bu kuramsal bir açıklamadır; davranış değişiminin kendi yaşamınızda nasıl ele alınabileceği konusunda bir ruh sağlığı uzmanına danışabilirsiniz.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tanı veya tedavi yerine geçmez.