Geri Getirme

Geri getirme, bellekte saklanan bir bilginin ihtiyaç duyulduğunda yeniden erişilebilir hale getirilip bilince çağrılması sürecidir.

Belleğin işleyişi genellikle üç aşamada ele alınır: kodlama, depolama ve geri getirme. Geri getirme bu zincirin son halkasıdır. Bir bilgiyi öğrenmiş ve saklamış olmak tek başına yetmez; o bilgiye gerektiği anda ulaşabilmek de önemlidir. Bir ismi hatırlamak ya da bir sınav sorusunun yanıtını bulmak geri getirme örnekleridir.

Nasıl işler?

Geri getirme çoğu zaman ipuçlarıyla tetiklenir. Bilgiyi öğrendiğimiz andaki bağlam, ruh hali ve çağrışımlar, sonradan o bilgiye ulaşmamızı kolaylaştırabilir. Kodlama sırasındaki koşullarla geri getirme sırasındaki koşullar benzerse, hatırlama genellikle daha kolay olur. Uygun ipucu bulunamadığında ise bilgi depolanmış olsa bile geçici olarak erişilemez hale gelebilir.

Geri getirme türleri

• Serbest geri getirme: Bir ipucu olmadan bilgiyi doğrudan hatırlamaya çalışmak.
• İpuçlu geri getirme: Bir ipucunun yardımıyla bilgiye ulaşmak.
• Tanıma: Sunulan seçenekler arasından doğru olanı saptamak.

Geri getirmeyi etkileyen etkenler

• Uygun ipuçlarının varlığı
• Öğrenme ve hatırlama bağlamlarının benzerliği
• Bilginin ne kadar derinlemesine işlendiği
• Araya giren başka bilgilerin karışması

Sıkça Sorulan Sorular

Bir şeyi neden bazen hatırlayamayız?
Bilgi depolanmış olsa bile uygun ipucu bulunamadığında geçici olarak erişilemeyebilir. Dil ucu yaşantısı, bilginin orada olduğunu ama geri getirilemediğini gösteren tipik bir örnektir.

Geri getirme ile tanıma arasındaki fark nedir?
Geri getirme bilgiyi yeniden üretmeyi gerektirir; tanıma ise sunulan bir uyaranın daha önce karşılaşılıp karşılaşılmadığını saptamaktır. Tanıma çoğu zaman serbest geri getirmeden daha kolaydır.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tanı veya tedavi yerine geçmez.