Ana içeriğe atla
0850 304 77 98 Sizi Arayalım

Kademeli yaklaştırma

Kademeli yaklaştırma, hedef davranışa giderek daha çok benzeyen ara tepkilerin sırayla pekiştirildiği adımlar dizisidir.

Clinisyn Klinik İçerik Ekibi tarafından hazırlandı·Uzman incelemesi: Prof. Dr. Mustafa Kemal Yöntem·Son güncelleme: 26 Haziran 2026

Eş anlamlılar

ardışık yaklaştırmasuccessive approximationara basamak pekiştirmeaşamalı yaklaştırma

Kademeli yaklaştırma nedir? Kademeli yaklaştırma, hedeflenen davranışa giderek daha çok benzeyen ara tepkilerin sırayla pekiştirilmesiyle ilerleyen adımlar dizisidir. Bu kavram, yeni bir davranışın adım adım oluşturulduğu biçimlendirme sürecinin temel mantığını ifade eder.

Kademeli Yaklaştırmanın Mantığı

Bir davranış birdenbire ortaya çıkmadığında, hedefe ulaşmak için yol birçok küçük adıma bölünür. Her adımda hedefe biraz daha yakın olan tepki pekiştirilir; hedeften uzak kalan önceki tepkiler ise artık ödüllendirilmez. Böylece davranış her aşamada hedefe biraz daha yaklaşır.

Bu yaklaşım, edimsel koşullanma ilkeleri çerçevesinde geliştirilmiştir ve biçimlendirme tekniğinin işleyişini açıklar. Kademeli yaklaştırma, özellikle karmaşık becerilerin küçük ve yönetilebilir parçalara ayrılarak öğretilmesinde önemlidir.

Nerede Kullanılır

Kademeli yaklaştırma; beceri öğretimi, alışkanlık geliştirme ve davranış değişikliği programlarında kullanılır. Adımların kişinin mevcut düzeyine göre belirlenmesi ve ne çok küçük ne de çok büyük olması önemlidir. Danışanlara yönelik müdahalelerde bu sürecin yalnızca eğitimli bir uzman tarafından planlanması beklenir.

  • Hedefe giderek yaklaşan tepkilerin sırayla pekiştirilmesi
  • Davranışın küçük ve yönetilebilir adımlara bölünmesi
  • Önceki uzak tepkilerin artık pekiştirilmemesi
  • Adımların kişinin düzeyine uygun belirlenmesi

Sıkça Sorulan Sorular

Kademeli yaklaştırma ile biçimlendirme arasındaki fark nedir?
Kademeli yaklaştırma, biçimlendirme sürecinde hedefe giderek yaklaşan ara tepkileri ifade eder. Biçimlendirme ise bu yaklaştırma adımlarını bir araya getiren genel tekniktir.

Adımlar ne kadar küçük olmalıdır?
Adımlar kişinin başarabileceği büyüklükte olmalıdır. Çok büyük adımlar başarısızlığa, çok küçük adımlar ise sürecin gereksiz uzamasına yol açabilir.

Kademeli yaklaştırma kim tarafından uygulanır?
Temel ilkeleri eğitim ortamlarında kullanılabilse de, danışana yönelik davranış değişikliği müdahaleleri eğitimli bir uzman tarafından yürütülmelidir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tanı veya tedavi yerine geçmez.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve profesyonel psikolojik veya tıbbi danışmanlığın yerine geçmez.